Tập tính và tâm lý chó cảnh

Một số bạn thường hỏi: “có nên trừng phạt chó không? Thật ra vấn đề này cũng nhiều ý kiến. Có người khuyên là cần trừng phạt cẩn thận, ngay từ lúc mới mua về, với chó cảnh phải đánh nó mới chịu nghe, đúng như:

“Miếng ngon nhớ lâu,

Đòn đau nhớ đời”

Song cũng có nhiều ý kiến ngược lại, chó là con vật rất khôn ngoan, rất trung thành với chủ, có nhiều tập tính và tâm lý rất hay, ít có loài vật nào sánh bằng! Cho nên không chỉ có trừng phạt và trừng phạt bất cứ lúc nào không vừa ý chủ, mà cần rèn luyện giáo dục thì chó sẽ có những đức tính đáng quí.

Thật vậy, chó là một loài thuộc lớp Thú có thần kinh phát triển về cấu trúc cùa các hệ cơ quan hoàn chỉnh. Chính vì vậy nên nhiều thi nghiệm, nhiều công trình nghiên cứu về sinh lý học, tâm lý học được thực hiện trên cơ thể chó. Ngay cả trong nghiên cứu du hành vũ trụ người ta cũng dùng chó!

Chó có bộ não phát triển, đặc biệt là bán cầu não và tiều não. Bán cầu não của của chó có lớp vỏ não phát triển với nhiều khúc cuộn – trung tâm của các hoạt động thần kinh cao cấp, nên các phản xạ có điều kiện được thành lập và duy trì trong đời sống.

Nếu được huấn luyện sớm chó sẽ phát huy được những tập tính tốt và khả năng làm việc về sau.

Huấn luyện chó

Bài học cơ sở của mọi huấn luyện khác cho tất cả các giống chó là huấn luyện thời gian hàng ngày về vệ sinh, ăn, ở, đi lại và giao tiếp với người nhà.

Tnrớc hết, cần dành cho chó một góc làm ổ trong nhà để chó có một hình ảnh cố định, một nơi chốn nhất định, chắc chắn và yên lâm về nơi cư trú của mình.

Khoảnh đó cần thiết lập sớm ngay lúc chó non vừa mới bước chân đến nhà, nghĩa là nếu có thể, thực hiện lúc chó còn dưới 2 tháng tuồi. Chúng ta chọn một góc nhà yên tĩnh như ở cuối hành lang, gầm cầu thang v.v…vừa với kích thước chó lúc còn non và cả đến lúc trưởng thảnh. Ta sẽ thấy ngay lúc đầu chó non biểu hiện những động tác thăm dò, rồi tự khoanh cho mình một chốn “nương thân”. Sau đó ta tìm cách che chân, khoanh lại thành một chỗ cố định hoặc một cái chuồng thực thụ cho chó.

Trong “ổ” đó có đủ “tiện nghi” cần thiết. Một nửa diện tích kê một tấm phản hay lót ổ cho chó nằm, phần còn lại để chó vận động cho khỏi bị tù cẳng và để thêm một bát đựng nước uống, một bát đựng thức ăn của các bữa ăn hàng ngày, và một hộp “nhà cầu” di động.

Điều cần thiết về tâm lý của chó non là được chăm sóc, vuốt ve dịu dàng. Không bao giờ đe nẹt trừng phạt chó non trong ổ.

Tạo một vùng an toàn

Thời kỳ đầu (2-2 tháng rưỡi) là “lúc bơ vơ mới về” là lúc cần kiến tạo và ổn định chỗ ở. Chó non phải nhốt trong ổ, không được đặt chân đến những chỗ khác trong nhà. Chó chỉ được ra ngoài lúc cần thiết, lúc đó tốt nhất là ôm, bế hoặc dắt chó đi qua nhà, nhưng không nên vội vàng để chó yên lâm. Vì thời gian này chó còn nhỏ, là lúc cần được ngủ nhiều và yên tĩnh để chóng lớn.

Sau đó khi chó non đã lớn, thích hoạt động, chúng ta có thể cho chó đi “thăm” những chỗ khác trong nhà ở. Người ta còn cho phép chó đi “dã ngoại” một vài lần trong ngày. Nhưng những lúc này cần thường trực, quản lý đi kèm, không để chó phá phách và làm dơ bẩn. Cần tránh vuốt ve và nựng nịu chó những lúc này. Chỉ khen thưởng và vuốt ve chó ở hai trường hợp: ở trong ổ và ở ngoài ổ khi chó non biết những điều cần thiết hoặc biểu diễn thành công trò chơi.

Không bao giờ khen thưởng và vuốt ve chó ở nơi khác, đặc biệt là không khen thưỏng chó ở trên ghế đi văng, xa lông, ở phòng khách hoặc trên giường phản, bàn ghế.

Đồng thời, chúng ta bắt đầu tập cho chó sống một mình, quen tính trầm tĩnh. Ban đầu bỏ cho chó non ở lại một mình trong ổ, kỳ đầu chỉ 15 phút, rồi tăng lên đến 20 phút và lâu hơn nữa. Thỉnh thoảng lại xen vào những kỳ như vậy. Tất nhiên thời gian đầu chó non sẽ kêu gào đôi lúc. Nhưng bạn đừng chịu thua, mà thỉnh thoảng lại đến thăm chó và vuốt ve đôi chút.

Vài ngày trôi qua, ổ sẽ trở thành một vùng an toàn của chó non, một chỗ ẩn náu kín đáo. Nhanh thôi, chó non của bạn sẽ quen và sống yên lành trong ổ, không kêu gào, phá phách như những ngày đầu mới đến nhà bạn.

Một con vật ngoan nết

Người ta rèn luyện được tính nết cho một con vật là dựa trên lập luận:

Trước hết là theo tập tính: trong thiên nhiên, những con vật thường tìm những chỗ kín đáo để đi đại – tiều tiện. Sau đó còn lấp kín để những con vật khác không nhìn thấy. Cho nên người ta thường “dấu như mèo dấu c…” Chó mẹ thường dọn vệ sinh ngay sau khi chó non vừa đại tiện xong. Những con chó đã được huấn luyện chỗ đi đại tiện ngoài ổ, song khi cấp quá, nhỡ ra thì nó tự dọn ngay chỗ mình vừa “bĩnh” ra bằng cách che dấu, hoặc thông báo cho chủ biết. Đó là tập tính bẩm sinh của các súc vật.

Sau nữa là về tâm lý của chó: cũng giống như những đứa trẻ nhỏ, cần tránh buông lông để nó tự phải những thói hư tật xấu. Sự nuông chiều thái quá sẽ dẫn đến tinh bột thường, hư hỏng vì thiếu sự chăm sóc uốn nắn hàng ngày. Tôi nhớ lại một câu chuyện: “Bà hàng xóm có con chó cái không hề được rèn luyện tinh trầm tĩnh ở nhà một mình. Đến lúc nó 6 tuổi rưỡi, bà ta phải đi cấp cứu đột ngột và nằm bệnh viện trong 6 tháng. Khi bà ta lành bệnh, trở về nhà thì con chó vừa đúng 7 tuổi, nó đã phá phách lục lọi, cắn tung hết đồ đạc trong nhà để tìm xem chủ nó đâu!”.

Cho nên với chó non cần đưọc dạy dỗ, rèn luyện từ bé tính trầm tĩnh và ở sạch thì nó sẽ không bao giờ làm phiền lòng chủ.

Với cách rèn luyện như thế, chẳng bao lâu, con chó non của bạn sẽ nhanh chóng trở thành “một con chó kiểu mẫu ưa ở sạch và trầm tĩnh” – Một con chó ngoan, dễ dạy vừa ý chủ.

Từ bài học “vỡ lòng” này bạn có thể huấn luyện chó theo như cầu của bạn, kề cả những động tốc khó, như lấy đồ vật, đưa thư, v.v. và khó nữa là làm xiếc…

Các bạn nhỏ đã đọc chuyện “Vichia và Maleep ở nhà và ở trường” chưa nhỉ? Và tất cả chúng ta nên đọc “Tiếng gọi nơi hoang dã”, “Nanh trắng” của Jac Lando, Loren sẽ tìm thấy nhiều câu chuyện lý thú về những con chó trung thành, thông minh và đáng yêu của loài người!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.