Đá Họa Mi và cách chấm điểm

Thi đấu chim Họa Mi phải qua nhiều vòng: mỗi lần đấu là một cặp. Vòng 1 là vòng đấu loại, nghĩa là con nào thua thì bị loại luôn, con nào thắng thì được lọt vào vòng 2. Vòng 2 này và những vòng tiếp theo là chim thi đấu đến thắng bại.

Chấm thi phải có một Ban Giám Khảo được công bố công khai trước khi trận đấu mở màn. Ban Giám Khảo là những người rất rành về thể lệ thi đấu và cách chấm điểm, họ sẽ bốc thăm từng đôi chim một và cho lên thi đấu.

Trận đấu được diễn ra công khai, có sự chứng kiến tận mắt của những nghệ nhân có chim cảnh dự thi và đông đảo khán giả khác.

Vòng đấu loại (tức vòng 1):

Điểm tối đa qui định ở vòng 1 này là 149 điểm.

  • Những cặp chim nào đấu được 120 điểm mà bất phân thắng bại thì được Ban Giám Khảo can ra, và cả hai đều được cho vào vòng 2.
  • Chim nào thua trước khi đạt được 120 điểm thì bị loại.
  • Chim thắng phải đạt được số điểm tối thiểu là 30 điểm mới lọt được vào vòng 2.
  • Trường hợp một chim thắng liên tiếp ba đối thủ (không kể điểm là bao nhiêu) cũng được cho vào vòng 2.
  • Trường hợp chim A chịu đấu mà chim B không chịu đấu suốt 2 phút qui định, hoặc chủ chim B tự ý chịu thua (dù chưa đủ 2 phút) thì chim A được tuyên bố thắng. Nhưng, nó phải để lại bàn để dấu ngay với con chim kế tiếp.
  • Chim lẻ cuối cùng của vòng 1 đủ điểm vào vòng 2, phải thi đấu ngay trận đầu tiên của vòng 2 diễn ra ngay sau đó).
  • Trong trường hợp “thông lồng” (Chim A chui lọt sang lồng chim B, hay ngược lại) Ban Giám Khảo vẫn tiếp tục để hai chim đá tiếp để xem thắng bại ra sao. Nếu cả hai đều đạt được sổ điểm 120 mà vẫn còn đá thì Ban Giám Khảo can ra, và cho cả hai lọt vào vòng 2. Trong trường hợp “thông lồng” mà con thắng con thua thì Ban Giám Khảo bắt chim thua ra (sang lồng) và chim thắng cho đá tiếp.

Vòng đấu đến thắng bại (tức vòng 2):

Điểm thắng của vòng 1 được cộng tiếp trong vòng 2 này.

  • Những chim được vào vòng 2 (và những vòng kế tiếp sau này), sẽ đấu nhiều trận cho đến khi phân thắng bại, và loại dần dần cho đến khi có một chim thắng cuối cùng. Nghĩa là chim thắng vòng 2 sẽ lọt vào vòng 3, chim thắng vòng 3 sẽ lọt vào vòng 4… Còn chim thua là bị loại không cho đá nữa.
  • Trong trường hợp thắng nhưng chưa giao đấu thì chim đó phải để lại bàn đấu liếp cho đến khi có điểm (dù được ít hay nhiều) cũng đượt lọt vào vòng sau.
  • Hai chim A và B sau khi đấu hòa nhau mà điểm chưa đạt đến mức 300 thì bị loại cả. Còn nếu số điểm đạt được trên 300 thì cả hai được lọt vào vòng sau.
  • Nếu cuối cùng chỉ còn lại 3 chim chưa đấu nhau, thì Ban Giám Khảo có quyền hốc hãm lấy một cặp cho thi đấu trước; Chim nào thua bị loại, và chim thắng được đấu tiếp với chim sau cùng. Chim thắng sau cùng của mỗi vòng sẽ đấu ngay trận đầu tiên của vòng kế tiếp (không được ngơi nghĩ dưỡng sức).

Tất nhiên những chim nào vì lý do riêng tư nào đó mà tự ý bỏ cuộc thì coi như bị thua.

Cách tính điểm và Sao:

Thời gian thi đấu mỗi trận là 2 phút (tức 120 giây), cứ một giây hai chim xáp lại bám khóa mổ nhau được tính một điểm. Nếu kịch liệt mổ và khóa nhau suốt cả 120 giây thì được tính 120 điểm. Hễ chim nào thắng được một trận thì được tính một Sao.

  • Nếu chim A xuống cửa đòi đấu mà chim B chỉ đứng trên câu (dù hót vang đi nữa) suốt cả hai phút thì chim A được xử thắng, chim B bị thua.
  • Nếu chim A hót, chim B sợ hãi nhảy lung lung hoặc xù lông đầu không chịu giao đấu thì A được chấm thắng, chim B thua.
  • Nếu 2 chim A và B suốt hai phút không chịu đấu với nhau thì cả hai cùng bị loại.
  • Nếu chim A xuống chim B lên, hoặc ngược lại, người là gọi chúng kị ‘Jeux” nhau, tiếng trong nghề gọi là Trùng Thế, hai chim cùng bị loại.
  • Hai chim cuối cùng của vòng đấu bị trùng thề với nhau sẽ được Ban Giám Khảo bốc thăm để phân thắng bại.
  • Trường hợp chim A và B đang đấu, sau đó ngưng đấu hơn một phút, nếu chim nào lo ra không chịu đấu tiếp thì chim đó sẽ bị thua.
  • Nếu cả hai đều không đấu, nhưng tại vòng 2 chúng đã được 300 điểm thì sẽ được vào vòng tiếp theo.
  • Hai chim đều áp sất vào cửa lồng nhưng không chạm mỏ với nhau, dù ba lần như vậy sẽ được tách ra làm hai: con nào có số nhỏ sẽ ở lại đấu tiếp, còn con có số lớn hơn sẽ được tạm ra ngoài nghỉ, chờ đá.
  • Hai chim đấu có số điểm hằng nhau thì chim nào có sổ Sao nhiều hơn sẽ được tuyên hổ thắng, chim ít Sao bị thua.

Sắp hạng:

Những chim được lọt vào vòng 2 trở về sau đều được cộng điểm mỗi trận. Sau đó tùy vào sổ điểm cao thấp mà Ban Giám Khảo sắp hạng. Thường thì có đến bốn hạng:

  • Hạng nhất: Chim đạt sổ điểm cao nhất qua tất cả các Vòng thi đấu.
  • Hạng nhì: Chim đạt số điểm chỉ kém hơn con hạng nhất.
  • Hạng ba: Chim có số điểm sau con hạng nhì.
  • Hạng vô địch: Chim không hề thua một trận nào, tới trận cuối cùng vẫn thắng luôn, mặc dù số điểm của nó thua hạng ba rất xa. (Có thời gian người la gọi giải này là giải khuyến khích).

Điều lệ thi đấu:

Được biết, điều lệ thi đấu chim Họa Mi có ghi rõ như sau:

  • Mỗi kỳ thi đấu, các nghệ nhân có quyền đăng ký chim mình ở bảng A hoặc B, và thi đấu với một hoặc nhiều chim cũng được.
  • Lồng thi đấu là loại lồng trám (cửa rất cao, bên ngoài có cặp đũa gài cửa) có chiều cao bắt buộc từ mặt bàn (thi đấu) đến cửa không quá 12 phân tây. Lồng có cửa cao hơn mức đó thì chim sẽ bị loại, nhưng nếu thấp hơn mức 12 phân tây thì lồng được kê lên cho bằng nhau.

Nghệ nhân phải đem lồng chim đến Ban tổ chức để dán số thứ tự vào lồng để dễ kiểm soát.

  • Khi thi đấu, nghệ nhân có quyền đem chim Họa Mi mái kèm theo với chim trống. Nhưng ai không có chim mái thì dành chịu, không được khiếu nại lôi thôi. (Được biết Họa Mi trống rất mê mái, tiếng sùy của chim mái sẽ làm tăng độ sung cho chim trống khiến chúng đấu hăng hơn).
  • Nghệ nhân không được gian lận như tráo chim, và không được cá độ với nhau…

Thiết tưởng, để các hạn hiểu rõ hơn, chúng tôi xin tả rõ chiếc bàn làm chỗ đặt lồng chim Họa Mi thi đấu, thường thì bên A cũng như bên B, đều đặt đủ hai lồng trống mái.

Chiếc bàn này thường là hình tròn, đường kính mặt bàn không qui định rõ là bao nhiêu thước tấc, nhưng bắt buộc phải thừa chỗ để đặt được bốn lồng chim (hai trống hai mái gần nhau). Giữa bàn có một vạch sơn (hoặc phấn) để chia mặt bàn thành hai phần bằng nhau: phần bên A và phần bên B. Lằn ranh đó nằm dọc theo tầm mắt của Giám Khảo.

Vào cuộc đấu, hai lồng chim trống A và B đặt sát nhau, gần phía Giám Khảo để dễ quan sát, và phía bên kia là lồng của hai chim mái. Lồng chim mái đôi khi cũng đặt sát nhau, và nếu sung độ chim mái cũng đá nhau.

  • Khi đấu, áo lồng phải được tháo ra và hò hét dưới đấu và ngoài bốn chiếc lồng chim ra, không ai được đặt vật gì lên bàn thi đấu.

Khán giả được ngồi chung quanh, giữ khoảng cách giữa bàn và người xem chừng ba thước. Mọi người được bàn luận với nhau, được quay phim chụp ảnh, nhưng phải tôn trọng sự trật tự chung, nhất là đừng làm cho chim thi đấu phải hoảng sợ làm hỏng trận đấu.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.