Chích Chòe Than

Chích Chòe Than có xuất xứ tại quần đảo Nam Dương, nhưng nay thì có mặt khắp các nước Đông Nam cháu Á, trong đó có Việt Nam ta.

Tuy là giống chim rừng, nhưng Chích Chòe Than lại thích sống gần người hơn là ở trong rừng sâu núi thẳm. Ở đâu, khắp nước ta, nơi nào, có xóm làng, có vườn tược, ruộng đồng là ở đó có Chích Chòe Than sinh sống. Chúng còn làm tổ trong vườn, tìm giun, dế trong các luống cày, tìm sâu bọ trong vườn cây trái. Vì vậy, muốn đánh bẫy Chích Chòe Than thì chỉ vào vườn mới gặp, mỗi cặp hùng cứ một khu vườn rộng mânh mông, xứng với câu “rừng nào cọp nấy”.

Có điều tên gọi cua giống chim này mỗi nơi một khác nhau: ở miền Bắc và Bắc trung phần thì nó có tên là chìa vôi, còn ở miền Nam thì gọi là Chích Chòe Than, về hình dáng thì con chìa vôi và con Chích Chòe Than rất giống nhau kể cả sắc lông trên mình và cá giọng hót nữa. Có điều chim ở miền Bắc thân mình to hơn, đôi chân cao kều hơn, dáng đi trông có vẻ không vững, nhưng kỳ thực chân nhỏ nhưng không yếu. Còn chim ở miền Nam thân mình nhỏ hơn, chân thấp hơn nên trông có vẻ cân xứng.

Chích Chòe Than có thân mình lớn gấp đôi chim sé, toàn thân phủ lông đen nhánh trừ phần bụng, mặt dưới lông đuôi và sọc đuôi dài hai bên cánh là màu lông trắng. Với sắc lông đen nhánh rõ nét này, con Chích Chòe Than không có nét trùng giống với một loại chim nào khác cùng chạng với nó.

Đây là giống chim rừng có giọng hót thật hay lại siêng hót nên rất được nhiều người chọn nuôi. Sống ngoài thiên nhiên, chim thường hót vào buổi sáng sớm và buổi trưa. Khi hót chúng chọn cành cây cao nhất trong khu vườn để cất tiếng hót vang xa. Ở nơi cao ráo này chim không sợ bị quấy nhiễu nên có thể đứng yên một chỗ mươi lăm phút, nửa giờ là thường. Lúc nào hót chán, nó lại cất cánh bay xa để tìm mồi.

Giọng hót cúa chim như ta đã biết có ba tác dụng chính sau đây:

  • Cao hứng mà hót.
  • Dùng tiếng hót đế dọa nạt những chim lạ cùng loại không được xâm phạm lãnh thổ cua chúng.
  • Dừng tiếng hót để chinh phục chim mái.

Khi bắt nuôi trong lồng thì trừ giai đoạn chim đổ lông (thay lông) chim không hót hoặc biêng hót, thời gian thay lông từ một đến ba tháng, sau đó họng chim từ trắng bệch trở nên đen, đó là thời kỳ chim đủ lứa và siêng hót.

Trong thời gian đủ lửa, con chim nuôi trong lồng do được ăn uống no đủ bố dường nên chúng còn siêng hót hơn ca chim sống ngoài trời. Nếu gặp tay “kỳ phùng địch thủ” hai chim sẽ đấu hót với nhau hảng giờ chưa dứt. Chính vì lẽ đó, nên người nuôi chim thường đem chim đến nhừng tụ điếm chơi chim đế tập dượt cho chim hăng lên và về nhà siêng hót lại hót giọng hay lạ hơn.

Chích Chòe Than là giống chim háu đá, do đó nuôi một mình một nhà nó không sung (hót yếu), vì vậy, muốn cho chim mau sung thì chỉ còn cách hàng ngày cho chim đi tập dượt hoặc nuôi vài ba con để thỉnh thoảng treo chúng gần nhau cho chúng hăng lên.

Trong thiên nhiên, Chích Chòe Than cùng là giống ăn tạp: ăn sâu bọ, đậu mè, trái chín… Thích khẩu nhất đôi với chúng là trùn, dế, giòi bọ, cào cào, con mối… Nhưng nuôi nhốt lồng thì thức ăn chính là bột đậu phộng trộn trứng, thức ăn phụ là cào cào, sâu tươi và khô.

Dùng nửa ký hột đậu phộng rang vàng rồi cán (hoặc đâm) nhuyễn thành bột. Sau đó, trộn chung với năm lòng đỏ trứng gà, một muỗng đường, một muỗng cà phê bột xương và bột sò. Hỗn hợp nay trộn đều với nhau đem phơi khô hoặc sấy khô trút vào hộp đậy kín để cho ăn dần. Cùng như cách nuôi chim Họa Mi, nuôi Chích Chòe Than cùng chủ trọng đến việc cho tắm nắng hàng ngày và tắm nước (cách nhật). Việc tắm nắng nên thực hiện vào buổi sáng khi mặt trời vừa lên cao, khí trời ấm áp. Và tắm nước vào lúc gần trưa. Chim được chăm sóc kỹ lường như vậy thì lúc nào cũng tỏ ra sưng sức, mạnh dạn.

Chích Chòe Than tuy sống gần người, nhưng khi bị bắt nhốt vào lồng thì chúng lại nhút nhát hơn những giống chim rừng khác, do đó chim bổi (chim lớn) rất khó nuôi, thường chúng không chịu ăn uống ốm dần mà chết. Nuôi chim bổi thường nuôi tập thể, chúng bắt chước nhau mà ăn uống. Sau thời gian vài tuần, con nào sống mạnh thì lựa ra nuôi riêng, còn con nào ương yếu thì nên thả vào rừng, nêu tiếc rẻ mà nuôi tiếp cũng khó sống. Nói cách khác, chỉ những người kiên tâm trì chí mới nuôi được chim bổi mà thôi. Nuôi chim bổi dù sống cũng nhát, gặp người lại gần là nhảy lồng loạn xạ, có điều là chúng hót hay – hót giọng rừng.

Chính vì lẽ đó, nên nhiều người thích nuôi chim con. Chích Chòe Than thường làm tô trong vườn nhà, chúng thường chọn những hốc cây để làm tổ đẻ. Người ta lợi dụng ý thích đó của chúng mà tìm những cái hũ nhỏ như tỉn nước mắm, gác lên các chạng cây trong vườn. Giữa mùa xuân khí trời ấm áp là mùa sinh sản của chim Chích Chòe Than, chúng tưởng đó là những hốc cây nên tha rác đặt vào các hũ kia mà làm tổ. Mỗi lứa chim đẻ từ 2 đến 4 trứng. Đợi đến lúc chim tha mồi về đút cho con có vẻ siêng siêng một chút, nghĩa là chim con đả mọc lông ống thì có thể bắt về nuôi được.

Mồi đút cho Chích Chòe con là cào cào non, là bột đậu phộng trộn trứng bóp nhuyễn với nước… Ta càng siêng đút mồi thì chim non càng mau lớn. Độ hơn tháng tuổi là chim tự sống được với thức ăn có sẵn trong lồng.

Nuôi chim con thì chim mau dạn nhưng phải chờ đợi đến vài mùa trở lên thì chim mới hót hay.

Ngay con Chích Chòe Than con sống ngoài thiên nhiên trong năm đầu chúng cũng chưa trỗi được giọng hót hay. Chúng cũng cần có đủ thời gian để học hỏi giọng rừng của các con chim cảnh lớn. Nuôi trong lồng, hai tháng tuổi chim con đã biết hót nhưng giọng hót không hay, ngô nghê chẳng khác gì tiếng trẻ con học nói bập bẹ. Nhưng càng ngày, giọng chim càng rõ hơn, hay hơn. Nếu ta chịu khó tập dượt cho chim bằng cách cho học hỏi giọng hót của nhừng chim bậc thầy, hoặc năng cho đi dượt chim ở các tụ điểm hoặc Câu lạc bộ nuôi chim hót (nêu có tại địa phương) thì chim con sẽ mau có giọng rừng. Thông thường, phải mất đến vài ba năm chim con mới hót hay được.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.